Kinderen van ouders met psychische of verslavingsproblemen

KOPP/KOV staat voor Kinderen van Ouders met Psychische Problemen (KOPP) en Kinderen van Ouders met Verslavingsproblemen (KOV). Het kan gaan om één of beide ouders. De problematiek van de ouder(s) heeft vaak gevolgen voor het hele gezin. In dit kennisdossier vind je informatie, tips en handige tools.

In dit dossier

Heeft u vragen?

Die beantwoorden wij graag.

koppkov@trimbos.nl

Onze missie

Opgroeien als KOPP/KOV

In Nederland groeien ruim 577.000 kinderen onder de 18 jaar op met een ouder met psychische problemen en/of een verslaving. Dat is 1 op de 6 kinderen. Naast minderjarige KOPP/KOV (0-18 jaar), zijn er ook (jong)volwassenen met ouders die psychische problemen of verslavingsproblemen hebben. KOPP/KOV kunnen onder andere te maken krijgen met onderstaande problemen in de thuissituatie:

onvoorspelbaar gedrag van de ouder of soms onveilige situaties

minder emotionele ondersteuning op leuke én moeilijke momenten

veel taken in het huis overnemen die niet passen bij hun leeftijd

zich (overmatig) zorgen maken over hun ouder of hun schuldgevoelens

Omdat mijn moeder zelf zo weinig energie heeft, help ik thuis met boodschappen doen en koken. Mijn vriendinnen snappen niet waarom ik dan niet kan afspreken. Ze denken dat m'n moeder het die ene avond vast wel even zelf kan regelen.

Gevolgen voor KOPP/KOV

KOPP/KOV lopen twee tot vier keer meer kans dan andere kinderen om zelf ook psychische problemen of een verslaving te ontwikkelen, in hun jeugd of als ze volwassen zijn. Als één van de ouders een stemmings- of angststoornis heeft, is de kans 65% dat het kind hier voor zijn/haar 35e levensjaar ook last van krijgt. Bij andere kinderen is dat 35%. Naast het risico op het ontwikkelen van psychische problemen, kunnen KOPP/KOV (op de lange termijn) ook andere problemen ervaren, zoals:

meer moeite met het aangaan en onderhouden van relaties

mantelzorgtaken op zich nemen tot op latere leeftijd

 minder goede schoolprestaties behalen

 moeite hebben met het aangeven van de eigen grenzen 

Als mijn vader te veel gedronken had, was hij de ene keer erg boos en de andere keer erg vrolijk. Ik wist nooit wat de sfeer in huis was als ik thuis kom. Nu woon en studeer ik al jaren in een andere stad, maar heb ik nog steeds dat gevoel als ik hem bezoek.

KOPP/KOV en het Trimbos-instituut

Het Trimbos-instituut streeft naar een gezonde ontwikkeling en het bevorderen van de mentale gezondheid van kinderen van ouders met psychische problemen of verslavingsproblemen, ook als zij inmiddels volwassen zijn. Ons doel is dat minder KOPP/KOV zelf problemen ontwikkelen. Tegelijkertijd willen we hun veerkracht en welzijn vergroten.

> Lees meer over wat het Trimbos-instituut doet

KOPP/KOV interventies in Nederland

Binnen Nederland worden door verschillende aanbieders KOPP/KOV interventies aangeboden. In onderstaande kaart kunt u terugvinden waar deze worden uitgevoerd. Het is een overzicht door de praktijk, voor KOPP/KOV en de praktijk zelf. Het Trimbos-instituut faciliteert daarmee het overzicht, maar is niet verantwoordelijk voor een landelijke dekking of complete en correcte informatie. De kaart wordt nog gevuld. Wilt u ook op de kaart worden vermeld? Meld uw initiatief aan.

Actueel

Handreiking informatieboekjes KOPP/KOV

Deze handreiking geeft informatie over de inzet van de informatieboekjes en informatiekaarten KOPP/KOV voor professionals die in hun werk in aanraking k...

Lees meer >

Een knipoog en een knuffel

In dit boekje worden ouders met psychische of verslavingsproblemen op een begripvolle manier ge?nformeerd over opvoeden, terwijl zij zelf kampen met bij...

Lees meer >

Factsheet KOPP/KOV

Nederland telt op jaarbasis 405.000 mensen met psychische en/of verslavingsproblemen en met kinderen in de leeftijd tot 18 jaar. In totaal hebben deze o...

Lees meer >

Trainingen en evenementen