Door: Luc Hagenaars (Amsterdam UMC)

Hoe beïnvloeden bedrijven met sterke commerciële belangen onze gezondheid? Welke strategieën zetten de nicotine-, voedings-, gok- en alcoholindustrie in? Tijdens deze sessie leer je hoe erg deze strategieën op elkaar lijken en hoever deze sectoren gaan om hun invloed te vergroten. Zo zetten ze bijvoorbeeld bewust misinformatie in bij hun lobbyactiviteiten en normaliseren ze het gebruik van schadelijke producten.

Maar als we dit weten, waarom lukt het dan niet om goede regels te maken? Luc legt uit hoe financiële belangen en machtige spelers in de markt die regels tegenwerken. Daarnaast laat hij zien dat samenwerken met deze bedrijven niet werkt, en dat symptomen aanpakken onbedoelde bijeffecten kent. De echte problemen zitten namelijk in hun verdienmodellen.

Je krijgt praktische tips voor gezamenlijke actie in de samenleving, de politiek en de rechtspraak. Je leert hoe je misinformatie kunt herkennen en tegengaan, belangenverstrengeling kunt signaleren en sterke samenwerkingsverbanden kunt opzetten. Na deze sessie weet je hoe we samen de oorzaken van schade door alcohol, drugs en nicotine beter kunnen aanpakken.

Door: Ilse van de Groep (Healthy Start en YoungXperts) en Michelle van der Horst (Trimbos-instituut) 

Hoe zorg je dat jongeren niet alleen onderwerp van beleid of interventie zijn, maar ook actief meedenken en meedoen? In deze interactieve sessie duiken we in de wereld van jongerenparticipatie. Zo gaan we in op welke vormen er zijn, wat het oplevert en hoe je dit toepast op jouw project. We zoomen daarbij in op het thema middelenpreventie: waar liggen kansen, welke valkuilen kom je tegen, en wat werkt wel of juist niet? 

Samen verkennen we praktijkvoorbeelden en gaan we aan de slag met casussen en als je wilt, ook die van jou! Het is mogelijk om ook jouw casus in te brengen. Aan het eind van de workshop heb je concrete handvatten om jongerenparticipatie niet alleen goed te organiseren, maar ook effectief in te zetten voor jouw praktijk! 

Door: Giovanni Laleman (Centrum Geestelijke Gezondheidszorg Noord-West-Vlaanderen) en Danielle van Pareren (Novadic-Kentron) 

Een sterk preventieplan krijgt pas impact wanneer besluitvormers overtuigd zijn en budgetten worden vrijgemaakt. Vaak ligt daar de grootste uitdaging: hoe vertaal je de noodzaak van preventie naar een boodschap die aanzet tot actie? In deze deelsessie ontdek je hoe je strategisch draagvlak creëert en de waarde van jouw werk succesvol verdedigt. Aan de hand van praktijkvoorbeelden uit België en Nederland zie je hoe beïnvloeding in de praktijk kan werken. Vervolgens ga je aan de slag met een eigen casus om jouw boodschap met kracht en overtuiging te presenteren aan de mensen die de knopen doorhakken. 

Door: Rosa Andree en Britt Bilderbeek (Trimbos-instituut) 

Hoe zet je online kanalen slim in voor alcohol- en drugspreventie? In deze sessie nemen we je mee in onze ervaringen met preventie via sociale media, waaronder het account drugsenuitgaan, en de ontwikkeling en uitvoering van de online interventie drugcheckup.nl.  Deelnemers gaan interactief aan de slag met echte voorbeelden: wat werkt wel, wat kan beter, wat moet je vermijden, en hoe kun je deze kennis zelf toepassen in jouw praktijk? 

Door: Anneke van Wamel (Trimbos-instituut), Aukje Sannen (Trimbos-instituut) en een gemeente 

Gemeenten zijn via de Alcoholwet verplicht jaarlijks een Preventie- en handhavingsplan Alcohol te maken, gelijk met de gezondheidsnota. In het Preventie- en handhavingsplan Alcohol moet de gemeente de doelen van haar preventie- en handhavingsbeleid beschrijven, en de acties die zij onderneemt om de geformuleerde resultaten te behalen. In deze bijeenkomst nemen we je mee in ontwikkelingen rond preventie- en handhavingsplannen. We bespreken de nieuwste formats voor het P&H-plan Alcoholwet, het modelplan voor lokaal drugsbeleid en de trend waarin gemeenten toewerken naar bredere plannen die ook drugs, roken en vapen omvatten. Een gemeente die hiervoor gekozen heeft zal deze keuze en hun ervaringen toelichten. Tot slot zetten we de beschikbare hulpmiddelen voor lokaal middelenbeleid op een rijtje.

Door: Harrie Hendriksen (Pluryn) en Marjan Möhle (Trimbos-instituut)

Jongeren in de jeugdhulp hebben een grotere kans op problemen door middelengebruik. Veel organisaties besteden in hun middelenbeleid vooral aandacht aan drugs. Maar veel jongeren in de jeugdhulp roken en vapen al op zeer jonge leeftijd. En in 2030 moet ook de jeugdzorg rookvrij zijn. Wat betekent dit voor organisaties en professionals?

In deze sessie gaan we aan de slag met veelvoorkomende gewoontes en opvattingen rondom roken en vapen in de jeugdzorg. We delen ervaringen en bieden deelnemers inspiratie om de komende jaren zelf aan de slag te gaan met beleid en interventies.

Door: Gino Cornelius (Antes Zorg B.V./Verslavingskunde Nederland) en Hyun de Keuninck (gemeente Rotterdam)

Middelengebruik komt in alle lagen van de bevolking voor. Een grote kans dat professionals werkzaam binnen het onderwijs er dus ook mee te maken krijgen. Hoe ga je als preventiedeskundige of gemeente hier mee om? Hoe zorg je dat effectieve interventies de school binnen komen en hoe maak je afspraken met de school? Hoe zorg je dat jouw gemeentebeleid aansluit bij de wensen van de scholen en de inzet van de preventiedeskundigen? Kortom: waar liggen de grenzen en mogelijkheden om binnen het onderwijs te werken aan een effectief middelenbeleid.

In deze sessie zullen we stil staan bij een aantal casussen die we met elkaar zullen bespreken waarin we zoeken naar de mogelijkheden. Wat zou je juist wel of niet doen en hoe groot maak je het? Ook zullen we kort stilstaan waar je de geschikte ondersteuning kan vinden, maar ook wat je als beleidsadviseur kunt doen om op gemeentelijk niveau beleid te maken en uit te dragen. Deze sessie is dan ook het meest geschikt voor preventiedeskundigen die nog niet veel binnen het onderwijs hebben gedaan, voor beleidsadviseurs en op bepaalde onderdelen ook voor personeel werkzaam in het onderwijs.

Door: Desirée Spronk, Lex Lemmers, Wilke Heijnen, Heike Garritsen (Trimbos-instituut) en Alex van Dongen (Novadic-Kentron)

Campagnes worden veel ingezet binnen preventie, maar hun effect is niet altijd vanzelfsprekend. In deze sessie gaan we in op wanneer en op welke manier campagnes kunnen bijdragen aan alcohol-, drugs- en nicotinepreventie. We staan stil bij de vraag voor welk doel een campagne geschikt is en of het nog uitmaakt of de campagne over nicotine, alcohol of drugs gaat. We illustreren dit met herkenbare voorbeelden van bekende campagnes zoals NIX18 en Nee tegen Vapen. We bespreken waar je rekening mee moet houden om teleurstellingen en boemerangeffecten te voorkomen.

Door: Bernard van ’t Klooster en Hilde Zwitserloot (Novadic-Kentron), Lex Lemmers, Annelot Zondervan en Wilke Heijnen (Trimbos-instituut) 

Werk jij met ouders en merk je dat sommige ouders afhaken omdat de NIX18-norm moeilijk te combineren is met de dagelijkse realiteit? In deze workshop onderzoeken we samen hoe je alle ouders wél betrokken houdt en effectief kunt ondersteunen.

We verkennen het dilemma tussen vasthouden aan de norm én ouders zien en begeleiden in hun eigen situatie, aan de hand van een praktische NIX18-casus. Door verschillende oudertypen te bekijken wisselen we ervaringen uit en ontdekken we samen hoe je ouders kunt begeleiden op een manier die vertrouwen geeft en hen motiveert om mee te doen. Inzichten die tijdens deze sessie ontstaan, worden gebundeld en verspreid zodat iedereen er in de praktijk mee aan de slag kan.

Hoewel we in deze workshop werken aan de hand van een alcohol-casus zijn de inzichten over ouderbetrokkenheid, motivatie en het werken met verschillende oudertypen breed toepasbaar in de preventie van andere middelen.

Door: Dily Timmer (Sociaal Werk Nederland) en een jongerenwerker

Een goed samenspel tussen jongerenwerkers en preventiewerkers is essentieel om te werken aan preventie van alcohol, drugs of roken.

In deze sessie gaan we in op hoe deze samenwerking praktisch invulling krijgt. Hoe trek je samen op in het maken van contact op school, op straat of online. Wat signaleren we en wat doen we hier vervolgens mee? Hoe leiden we jongeren door naar passende hulp of ondersteuning? Waar kunnen we elkaar vanuit ieders expertise waarde toevoegen om te werken aan middelenpreventie?