Header Image

EXPLORE: onderzoek middelengebruik kwetsbare jongeren

EXPLORE is een landelijk onderzoek naar preventie en gebruik van tabak, vapes, alcohol, drugs, digitale media en gokken onder kwetsbare groepen jongeren.

Het onderzoek richt zich op leerlingen in het praktijkonderwijs, en voortgezet speciaal onderwijs, en op jongeren in de residentiële jeugdzorg en justitiële jeugdinrichtingen.

In dit dossier

Vragen?

featured_image
Karin Monshouwer
Senior projectmedewerker
Profiel en contact

In 2026 zijn nieuwe cijfers gepubliceerd over het praktijk- en cluster 4-onderwijs. Lees meer in het rapport of in het laatste nieuwsbericht.

Het eerste EXPLORE-onderzoek vond plaats in 2008 en werd uitgevoerd onder leerlingen van het praktijkonderwijs, cluster 4-onderwijs, jongeren in de residentiële jeugdzorg en justitiële jeugdinrichtingen. EXPLORE was daarmee de eerste landelijke studie die zicht gaf op middelengebruik onder deze groepen jongeren. Ruim 10 jaar later is de studie herhaald in 2019-2022. Tijdens deze tweede meting zijn ook de professionals werkzaam in de scholen en instellingen bevraagd over het beleid rond middelengebruik en ander risicogedrag, de interventies die zij inzetten en de knelpunten die zij daarbij ervaren. In 2025 is een derde meting uitgevoerd onder leerlingen en professionals van het praktijk- en cluster 4-onderwijs. EXPLORE wordt uitgevoerd door het Trimbos-instituut met financiering van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De uitkomsten van het onderzoek worden onder meer gebruikt door beleidsmakers en voor de doorontwikkeling van preventieprogramma’s zoals Open en Alert en Helder op school.

Publicaties

EXPLORE 3 (2025)

Rapport Cluster 4- en praktijkonderwijs

EXLORE 2 (2019-2022)

  • Onderwijs
    • Factsheet Preventie en gebruik van tabak, alcohol, cannabis en andere middelen onder jongeren met een licht verstandelijke beperking in het cluster 3-onderwijs
    • Factsheet Preventie en gebruik van tabak, alcohol, cannabis en andere middelen in het praktijkonderwijs en cluster 4-onderwijs
    • Achtergrondrapportage Middelenpreventie in het cluster 3, cluster 4 en praktijkonderwijs
    • Achtergrondrapportage Het gebruik van tabak, alcohol, cannabis en andere middelen in het praktijkonderwijs en cluster 4-onderwijs
  • Instellingen

EXPLORE 1 (2008)

Publicaties

Bekijk hier de nieuwsberichten