Pruimtabak en snuiftabak

Er zijn verschillende tabaksproducten op de markt die niet bedoeld zijn om te verbranden, maar om te snuiven, op te kauwen of in de mond te houden. De meest bekende vormen zijn pruimtabak, snuiftabak en snus met tabak (Zweedse snus).

Pruimtabak is tabak waarop wordt gekauwd, ofwel ‘gepruimd’. Snuiftabak (snuff) is tabak die is fijngesneden waardoor het gesnoven kan worden. Zweedse snus is tabak die is vermalen tot een vochtig poeder, welke soms is voorverpakt in een zakje dat tussen de wang of lip en het tandvlees wordt geplaatst.1,2 Het nicotinezakje wordt in Nederland ook vaak snus genoemd, maar nicotinezakjes bevatten geen tabak.

Verschil nicotinezakjes, snus en Zweedse snus

Sinds een aantal jaren wordt door de tabaksindustrie een nieuw product op de markt gebracht: nicotinezakjes (nicotine pouches of nicotinepods). Ze worden in het algemeen taalgebruik vaak (ten onrechte) ‘snus’ genoemd. Nicotinezakjes bevatten geen tabak. Snus bevat wel tabak. Omdat dit vaak in Zweden wordt gebruikt, noemen we ‘snus met tabak’ hier nu Zweedse snus.

Lees meer over nicotinezakjes en snus

Hoe schadelijk is het gebruik van pruimtabak, snuiftabak en Zweedse snus?

Het gebruik van tabaksproducten, ook als ze niet worden verbrand,  gaat gepaard met gezondheidsrisico’s. De nadelige effecten voor de gezondheid van dit soort tabaksproducten zijn over het algemeen minder groot dan de nadelige effecten die verbonden zijn aan het roken van (verbrande) tabak.2,6,7

  • Ook de tabaksproducten die niet worden verbrand, bevatten nicotine, hierdoor zijn deze producten verslavend.6
  • Tabaksproducten die oraal worden gebruikt (Zweedse snus, pruimtabak) geven een verhoogd risico op bepaalde vormen van kanker, met name in de mondholte.6,8,9,10,11
  • Gebruik van dit soort tabaksproducten tijdens de zwangerschap heeft negatieve gezondheidseffecten voor de pasgeborene.12
  • Studies laten wisselende resultaten zien met betrekking tot het risico op hart- en vaatziekten.8,13,14,15,16
  • Wereldwijd verschilt het aanbod en de populariteit van tabaksproducten die niet worden verbrand. De verschillende tabaksproducten die hieronder vallen bevatten uiteenlopende hoeveelheden nicotine en kankerverwekkende stoffen. Hierdoor zijn er regionale verschillen in de gezondheidsrisico’s.6
  • Naast het eerder genoemde verhoogde risico op kanker van de mondholte leidt tabak die oraal wordt geconsumeerd ook tot het vaker voorkomen van andere aandoeningen van de mond en tanden, zoals tandverkleuring, cariës, tandvleesaandoeningen.17,18,19,20

Hoe is pruimtabak, snuiftabak en Zweedse snus gereguleerd?

In de Europese Unie is de handel in tabak voor oraal gebruik, zoals Zweedse snus, verboden. Producten die bestemd zijn om te worden geïnhaleerd of gepruimd zijn wel legaal.5 Rookvrije tabaksproducten zoals snuiftabak en pruimtabak moeten zijn voorzien van een label met een waarschuwing voor gezondheidsschade en verslaving.5 In Zweden is de handel in snus wel toegestaan.