Wat mensen niet weten als ze cannabis eten
Cannabis wordt al heel lang in etenswaren verwerkt. Zogenaamde ‘edibles’ zijn de afgelopen jaren steeds vaker te koop in de coffeeshop. Ook zijn de producten steeds diverser en lijken ze professioneler gemaakt te worden. Toch weten we relatief weinig over wat een edible precies is en wat in Nederland de regels zijn. Om de risico's van edibles zo klein mogelijk te houden voor de consument, moeten er aanvullende maatregelen en communicatie komen over wat edibles zijn en welke effecten het heeft.
Dit blog is geüpdate op 24 februari 2026 (oorspronkelijke publicatiedatum: 5 december 2024)
Nu blijkt dat er binnen het Experiment Gesloten Coffeeshopketen edibles met hoge THC-doseringen beschikbaar zijn, is de oproep om aanvullende maatregelen en communicatie relevanter dan ooit. Sander Rigter legt in deze blog uit waarom en geeft tips voor maatregelen en communicatie.
Wat is een ‘edible’?
Cannabis edibles zijn etenswaren die cannabis bevatten. In Nederland is de spacecake het bekendst, maar er zijn ook andere soorten edibles zoals gummiebeertjes en chocolade. Edibles zijn minder gangbaar dan het roken van cannabis in een joint met tabak. In 2024 gaf 62,1% van de cannabisconsumenten aan ‘altijd of meestal’ cannabis te gebruiken in een joint met een tabak. 3,4% gaf aan ‘altijd of meestal’ cannabis te eten of te drinken. Uit onderzoek naar het aanbod van Nederlandse coffeeshops uit 2019 bleek dat bijna de helft van coffeeshops één of meerdere eetbare cannabisproducten verkochten.
Edibles: Meer of minder risico’s dan cannabis roken?
We weten niet of het eten van cannabis voor meer of minder risico’s zorgt dan het roken van cannabis. Het verbranden van tabak en cannabis is in ieder geval slechter voor je longen dan wanneer je het eet. Maar edibles hebben weer hun eigen risico’s. Zo werken ze sterker en langer (6 tot 12 uur) dan wanneer de cannabis gerookt wordt (3 tot 6 uur). 1Er zijn hier grote verschillen tussen mensen. De duur van de effecten zijn afhankelijk van het middel, de persoon en de omgeving.
Edibles zijn bovendien moeilijker te doseren en leiden sneller tot overdosering. Dit komt doordat het lang duurt voordat mensen effecten beginnen te voelen, waardoor de neiging bestaat om te snel bij te nemen. Bij het roken van cannabis is dit anders. Bovendien komt het bij edibles vaker voor dat de effecten onvoorspelbaarder en heftiger zijn – soms ook té heftig. Denk aan extreme angst, paranoia en paniekaanvallen. Dit is de reden waarom het eten van cannabis bijna nooit als alternatief voor een joint wordt aangeraden.
Het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) rapporteerde in 2024 een toename van vergiftigingen met edibles. Zorgelijk is dat het in veel gevallen ging om verwisseling met reguliere producten en jonge kinderen die per ongeluk een edible hadden gegeten. Dit laatste benadrukt de noodzaak van goede labelling en communicatie. Daarnaast laat het zien dat het heel belangrijk is dat edibles er niet aantrekkelijk uit zien voor kinderen en dat ze buiten hun bereik moeten worden gehouden.
Wat weten we over het huidige beleid over edibles?
Om het huidige beleid te begrijpen is het belangrijk om te weten dat er twee manieren zijn waarop edibles gemaakt kunnen worden: vanuit rauwe cannabis en vanuit concentraat. Met rauwe cannabis bedoelen we de hasj of wiet zelf. Met een concentraat bedoelen we in de meeste gevallen cannabisolie.
Op dit moment mogen edibles alleen gemaakt worden van rauwe cannabis én mogen coffeeshops dit verkopen.2Een gemeente kan wel in het beleid opnemen dat er geen edibles verkocht mogen worden in de desbetreffende gemeente. Maar het ontbreekt aan aanvullende regelgeving en controle op deze producten. Het is dus onbekend of ze gemaakt zijn van rauwe cannabis of concentraten, hoeveel THC erin zit, of er allergenen in zitten etc. Er is geen regelgeving over de verpakking en voorlichting. Dit kan ertoe leiden dat er foutieve informatie op de verpakking kan komen te staan.
In het Experiment met de Gesloten Coffeeshopketen (EGC) zijn edibles ook toegestaan, zolang de producten gemaakt worden met rauwe cannabis. Binnen het EGC worden er wel eisen gesteld aan de verpakking. Hierop staat onder andere de hoeveelheid THC. Daarnaast kunnen klanten informatie vinden over de duur en risico’s van edibles via de bijsluiter op de verpakking.
Zorgelijk is dat we nu juist binnen het EGC edibles tegenkomen met hoge doseringen van 20 tot soms wel 80 mg THC. Ter vergelijking: in Canada is 10 mg het wettelijke maximum per verpakking (in Quebec is er een maximum van 5 mg per portie). Bovendien zien we dat sommige producten zijn verpakt als gummiebeertjes. Er is dus ook nog eens sprake van een product dat er heel aantrekkelijk uit ziet voor kinderen.
Ideeën voor aanvullende maatregelen
Gezien de toename in het gebruik en aanbod van edibles, is dit een goed moment om na te denken over aanvullende regels èn communicatie over edibles. Ik heb hier de volgende ideeën over:
- Het is belangrijk dat de consument informatie krijgt over hoeveel milligram THC er in de edible zit. Daarnaast is het óók belangrijk dat consumenten kaders meekrijgen over doseringen. Een optie is om op de verpakking een aanbevolen beginnersdosering te vermelden. Het Canadese centrum voor middelengebruik en verslaving adviseert niet meer dan 2,5 mg THC voor beginners.
- De overheid, telers en coffeeshops kunnen worden aangemoedigd om een maximale hoeveelheid per edible te hanteren. In verschillende Amerikaanse staten zien we een maximale toegestane eenpersoonsportie van 10 mg. Een aantal andere staten hanteren een maximum van 5 mg.
- Het productieproces moet betrouwbaar zijn. Edibles gemaakt van concentraten zijn betrouwbaarder, het zou goed zijn te overwegen deze manier van productie toe te staan.
- Op de verpakking moet staan dat edibles onvoorspelbare en sterke effecten kunnen hebben, die bovendien langer kunnen duren dan men mogelijk verwacht. In het EGC staat deze informatie in de bijsluiter. Deze is via een QR-code op de verpakking te vinden. Maar het zou nog beter zijn als dit standaard daarnaast ook nog op de verpakking van de producten komt te staan.
- Op de verpakking moet staan óf en welke allergenen er in het product zitten.
- De verpakking moet moeilijk voor kinderen te openen zijn.
- De edible moet niet lijken op (aantrekkelijke) etenswaren zoals gummiebeertjes, cake of chocolade. Dit om kinderen te beschermen die deze producten per ongeluk kunnen innemen.
Kennisdossier edibles: denk mee!
Naast bovenstaande punten, pleit ik óók voor een betere vindbaarheid van de huidige kennis en regelgeving. Daarnaast moet er zicht komen op welke behoeften aan (aanvullende) kennis en maatregelen er zijn vanuit partijen in het veld. Heb je hier ideeën over? Draag dan bij aan het kennisdossier edibles door contact op te nemen met mij: srigter@trimbos.nl
Bronnen:
- Edibles – Platform Cannabisondernemingen Nederland
- Vaker vergiftigingen met afslankmedicatie – Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum
- Barrus, D. G., Capogrossi, K. L., Cates, S. C., Gourdet, C. K., Peiper, N. C., Novak, S. P., … & Wiley, J. L. (2016). Tasty THC: promises and challenges of cannabis edibles. Methods report (RTI Press), 2016, 10-3768.
- Ventresca, M., & Elliott, C. (2022). Cannabis edibles packaging: Communicative objects in a growing market. International Journal of Drug Policy, 103, 103645.
- Cannabis Regulation Factsheet (2022). The network for public health law. Tookit – Adult-Use Cannabis
- Edible Cannabis Affects People Differently ‘start low – glo slow’. Cannabis Edibles Fact Sheet
Voetnoten
- 1Er zijn hier grote verschillen tussen mensen. De duur van de effecten zijn afhankelijk van het middel, de persoon en de omgeving.
- 2Een gemeente kan wel in het beleid opnemen dat er geen edibles verkocht mogen worden in de desbetreffende gemeente.