Q.E.D.

nkop

Voor het eerst in de geschiedenis zal de meerderheid van de mensen die nu op de aarde leven minstens 60 jaar oud worden. Zo stond te lezen in het enkele maanden geleden verschenen “WHO-report on Ageing and Health”.

Binnen de Nederlandse GGZ, bestaat al lang de discussie of ouderenpsychiatrie nu wel of niet als een aparte entiteit ingericht moet zijn. Op sommige plaatsen heeft dit reeds geleid tot het opgaan van de ouderenpsychiatrie in de algemene volwassenenpsychiatrie.

Dit WHO-rapport geeft duidelijk aan dat de maatschappij belangrijke gezondheidswinst kan behalen door voor de ouder wordende patiënten diensten te hebben die specifiek gericht zijn op hun leeftijd, als onderdeel van geïntegreerde zorg, en met behandelaars die de juiste kennis hebben om die oudere patient te helpen. De psychiatrie met bijzondere aandacht voor die oudere patient is daarom essentieel voor een GGZ die tot de wereldtop wil behoren. Quod erat demonstrandum (Q.E.D.).

Daarnaast lees ik in het rapport ook de nodige uitdagingen om te werken aan “Healthy mental Ageing” van de Nederlandse ouderen. “Healthy Ageing” is gedefinieerd als het proces van ontwikkeling en van behoud van de functionele vermogens, die welbevinden op oudere leeftijd mogelijk maken. De functionele vermogens worden bepaald door de interactie tussen de intrinsieke capaciteiten van een individu en zijn omgeving. Noch de intrinsieke capaciteiten, noch de functionele vermogens blijven constant, en hebben de neiging om te verminderen bij het ouder worden. Eigen keuzes van het individu of interventies van buitenaf hebben invloed op het “Healthy Ageing”-traject.

Om “Healthy Ageing” te bereiken biedt het rapport ideeën op het gebied van de openbare gezondheid. “Healthy Ageing” vraagt om meer aandacht voor vroegdetectie, vroeginterventie en controle van klachten, om zoveel mogelijk het chronisch worden ervan te vermijden. Een aangename verrassing vond ik verder de vaststelling dat bij “Healthy Ageing” ook een sterke link bestaat met principes van positieve gezondheid (M. Huber) en Herstelondersteunende Zorg (HOZ).

Na de chronische welvaartsziektes is dus ook de vergrijzing een globale uitdaging voor de gezondheidszorg geworden. Het WHO-rapport beschrijft een heleboel zaken die in Nederland al gemeengoed zijn, dat hoort ook bij een land met een van de beste gezondheidszorgsystemen ter wereld. Het biedt mij echter ook voldoende handvatten om de ouderenpsychiatrie verder te laten profileren en om te kijken welke mogelijkheden meer vroegdetectie bij ouderen en het meer behandelen vanuit de principes van Herstelondersteunende Zorg nog kunnen bieden.

http://www.who.int/ageing/publications/world-report-2015/en/