NJi en Trimbos-instituut: Geef jeugd meer tijd en ruimte

20 mei 2021

Voor het mentaal welbevinden van kinderen en jongeren zijn collectieve veerkracht, grip op het eigen leven en meedoen doorslaggevender dan het leveren van excellente prestaties en perfecte plaatjes. Het is tijd voor een andere benadering, stellen Anita Kraak van het Nederlands Jeugd instituut (NJi) en Marloes Kleinjan van het Trimbos-instituut in een gezamenlijk essay

Marloes Kleinjan ziet in onderzoek bevestigd dat kinderen en jongeren stress hebben van de hoge maatschappelijke normen op school en in hun vrije tijd. "Toch staan die normen nauwelijks ter discussie", aldus Kleinjan. "Bij stress, maar ook bij lastig gedrag en psychische klachten worden vooral individuele oplossingen gezocht. Door ons te veel te richten op het individu vergeten we te kijken naar de maatschappij."

Corona als vergrootglas

De coronapandemie heeft laten zien dat kansengelijkheid voor sommige kinderen en jongeren vraagt om maatwerk. En ook dat sociale contacten, grip en agency essentieel zijn voor de ontwikkeling van de jeugd, stelt Anita Kraak: "Corona heeft als een vergrootglas gewerkt. Het streven naar succes, het professioneel repareren van imperfecties en de neiging tot risicomijdend gedrag blijken belemmerend te werken op de veerkracht van de samenleving die vooral kinderen en jongeren nu juist zo hard nodig hebben."

Kraak en Kleinjan pleiten ervoor kinderen en jongeren meer tijd, ruimte en maatwerk te geven bij het opgroeien; thuis, op school, in de vrije tijd, in de wijkvoorzieningen en in andere vormen van ondersteuning en zorg. "We moeten samen toewerken naar een eigentijdse 'village to raise a child' waarin iedereen zich verantwoordelijk voelt voor het opgroeien en opvoeden van de jeugd."

Over de auteurs
Anita Kraak is expert bij het Nederlands Jeugdinstituut en arts maatschappij en gezondheid, master in public health. Marloes Kleinjan is programmahoofd Jeugd bij het Trimbos-instituut en hoogleraar Youth Mental Health Promotion aan de Universiteit Utrecht.