“Soms is gewoon even luisteren ook voldoende”
Integraal werken aan studentenwelzijn draagt bij aan lekker in je vel zitten en goed tot leren kunnen komen. In dit praktijkvoorbeeld lees je hoe het Deltion College uit Zwolle hieraan werkt. De mbo-instelling zet steeds meer in op het versterken van de pedagogische basis in de school, maar heeft daarnaast ook een uitgebreide ondersteuningsstructuur. Én een laagdrempelige ontmoetingsplek voor studenten, waar ze bijvoorbeeld een potje FIFA kunnen spelen tussen de lessen door.
Een preventieve aanpak
Vanuit het strategische programma ‘Student’ richt het Deltion College zich de komende jaren op het verder versterken van de pedagogische basis in het onderwijs. Programmamanager Marieke Gierveld zegt hierover: “We zetten de pedagogiek in het onderwijs weer centraal en we willen het primaire proces van het onderwijs daarmee beter ondersteunen. We gaan veel meer kijken naar wat je in de klas kunt doen. Bijvoorbeeld door te werken met pedagogische coaches, die een dagje kunnen meedraaien in de klas om samen met collega’s te onderzoeken wat anders kan.”
Goed onderwijs draagt bij aan studentenwelzijn. En het versterken van de onderwijscontext ook. Zo vertelt Marieke: “We zagen bijvoorbeeld dat 80 procent van de begeleidingsplannen van studenten inging op ‘plannen en organiseren’ en deze studenten kregen daar vervolgens extra begeleiding bij. Terwijl je zou kunnen zeggen: als zoveel studenten hier moeite mee hebben, dan hebben we iets aan te passen in ons onderwijs. Lokt de onderwijscontext misschien uit dat studenten hier ineens heel goed in moeten zijn? Zo zagen we eigenlijk dat er veel meer vragen waren die raakten aan hoe je het pedagogisch-didactisch goed aanpakt. Wanneer je dit soort vragen in de klas oppakt dan leren alle studenten ervan én kun je de individuele ondersteuning afschalen, win-win.”
Ondersteuning tussen de lessen door
Voor studenten die écht iets extra’s nodig hebben is een goede ondersteuningsstructuur belangrijk. Zij kunnen terecht bij het Student Succes Centrum voor een cursus, hulp bij loopbaanvraagstukken of extra begeleiding in het kader van passend onderwijs. Naast deze ondersteuning werkt Deltion ook met een soort sociaal wijkteam in de school: het Deltion Jongeren Team. Dit is een team van experts, gedetacheerd vanuit zorgorganisaties zoals het jongerenwerk, welzijnswerk, de GGZ en verslavingszorg. Dankzij dit team is hulpverlening heel laagdrempelig in de school aanwezig. Schoolpsycholoog Halinka de Waal vertelt: “Een van de studenten vertelde ons: ‘Als ik drie maanden op die wachtlijst had moeten staan, dan was de spanning hierover steeds groter geworden.’ Hier ben je met een week of twee, drie aan de beurt. Het kan niet zo lang oplopen.”
Halinka legt uit wat de meerwaarde is van deze samenwerking: “We maken gebruik van elkaars expertise. Je kunt hele mooie samenwerkingen leggen rondom een student, zonder dat die naar een volgend loket toe moet.” Het Deltion Jongerenteam is acht jaar geleden ontstaan omdat de mbo-instelling merkte dat Entrée en niveau 2 studenten veel te maken hadden met buitenschoolse problematiek, die het leren in de weg zat. Door het jongerenteam binnen de school werd de stap naar hulp makkelijker en de kans op uitval kleiner. Het werkte zo goed, dat het Deltion jongerenteam nu ook beschikbaar is voor studenten op niveau 3 en 4 opleidingen.
De financiering van het Deltion Jongerenteam maakt het initiatief wel kwetsbaar. Deltion en de gemeente Zwolle hebben dit initiatief de afgelopen jaren gezamenlijk betaald, maar voor beide partijen geldt dat zij daarmee investeren in een initiatief dat niet (volledig) onder hun verantwoordelijkheid valt. Zo maken er veel studenten gebruik van het initiatief die niet in de gemeente Zwolle wonen (terwijl andere gemeenten niet meebetalen) en betaalt Deltion mee aan zorg die normaal gesproken voor rekening van gemeenten en zorginstellingen komt.
Elkaar ontmoeten in de Social Hub
In 2022 is de Social Hub opgezet, een ontmoetingsplek in de school. Studenten komen langs voor een potje FIFA, poolen of om even te kletsen met elkaar of één van de medewerkers. Ook worden er allerlei activiteiten georganiseerd die bijdragen aan de onderlinge verbinding. Bij de Social Hub werken een aantal medewerkers – de social officers – en ook studenten helpen mee als vrijwilliger. De social officers leggen laagdrempelig contact met studenten en kunnen vroegtijdig signaleren als er iets speelt. Hoewel dit niet het doel is van de Social Hub, blijkt het voor studenten wel een plek waar ze zich gezien voelen en delen wat er in hen omgaat.
Coördinator Gerdien van den Brink vertelt waarom studenten vaak aan hen vertellen hoe het écht met hen gaat: “Ze vinden het soms lastig om dingen te delen met docenten, omdat sommige docenten snel doorverwijzen naar hulpverlening. Dan moeten ze voor hun gevoel gelijk een traject in. Soms is alleen even luisteren gewoon voldoende.” De social officers maken geen deel uit van het ondersteuningsteam en kunnen en willen dus ook niet de rol van hulpverlener vervullen: “In het begin zijn we echt een paar keer heel erg uitgegleden daarmee. Ik merk dat we nu sneller de grens aangeven: dit gesprek is niet voor hier. En het blijft een zoektocht: waar stoppen wij en waar verwijzen we door naar het ondersteuningsteam. Dat blijft als docent ook een uitdaging.”
Losse eilandjes of een samenhangend geheel
Op het Deltion College gebeurt al met al veel rondom studentenwelzijn en er is ruimte voor allerlei initiatieven. Tegelijkertijd is het voor medewerkers soms lastig om dit allemaal met elkaar te verbinden. Gerdien: “Iedereen doet lekker zijn eigen ding en dat is heel goed denk ik. Maar waar zit de samenhang en waar gaan we nu met z’n allen een keer goed voor? Of doen we allemaal los ons eigen ding op eilandjes?” Marieke vult aan: “Ik geloof heel erg in een integrale kijk en aanpak, omdat dat richting geeft. Je moet wel oppassen dat het niet alle initiatieven doodslaat. Initiatieven van onderaf zijn meestal heel erg effectief. Alleen je moet elkaar dan vervolgens wel weer weten te vinden.”
Ook aan de slag?
Hoe kun jij dit in jouw onderwijsinstelling aanpakken? Vanuit Stijn, het programma voor studentenwelzijn in samenwerking met Pharos en ECIO, zijn er producten en praktijkvoorbeelden die je als onderwijsinstelling helpen om aan de slag te gaan met studentenwelzijn. Ontdek het op Stijn: programma studentenwelzijn – Trimbos-instituut.