Feiten en cijfers

In de Zorgstandaard Herstelondersteuning zijn de laatste inzichten rond herstel en herstelondersteuning opgenomen en vertaald naar aanbevelingen voor professionals en managers in de ggz. Hierin komt naar voren dat rehabilitatie- en netwerkmethoden een belangrijke rol spelen bij herstelondersteuning van mensen met psychische aandoeningen. De best onderzochte en effectief bevonden algemene rehabilitatiemethode is de Individuele Rehabilitatie Benadering (IRB). IRB ondersteunt mensen met een psychische aandoening bij het expliciteren en realiseren van hun wensen op het gebied van wonen, sociale contacten, dagbesteding, leren en werken. Uit Nederlands effectonderzoek blijkt dat cliënten met IRB-begeleiding er na een jaar bijna twee keer zo vaak in slagen om hun doelen helemaal te behalen als cliënten die andere begeleiding krijgen (Swildens et al., 2011; Busschbach et al., 2016).

Daarnaast is de inzet van ervaringsdeskundigheid van belang voor het herstel van mensen met psychische aandoeningen. In de Zorgstandaard Ervaringsdeskundigheid wordt aangegeven dat de zelfhulpmethode Wellness Recovery Action Plan (WRAP) een klein positief effect heeft op herstel (Canacott et al., 2019) Daarnaast leidt deelname aan een WRAP-training tot meer begrip en zelfmanagement van cliënten en tot een meer open communicatie met professionals. De herstelcursus Herstellen doe je zelf heeft een positief effect op empowerment, hoop en self-efficacy (geloof in eigen kunnen) van mensen met psychische aandoeningen (Van Gestel-Timmermans et al., 2012).

Ook de individuele inzet van ervaringsdeskundigheid heeft kleine effecten op het herstel en empowerment van mensen met een psychische aandoening. Hierbij is van belang dat de context van de organisatie herstelondersteunend is. Ook blijkt dat ervaringsdeskundigen met een onderscheidende rol meer impact hebben dan ervaringsdeskundigen die (grotendeels) dezelfde werkzaamheden uitvoeren als andere professionals (White et al., 2020).