Header Image

Gokken, geld en schulden

Geld speelt een grote rol bij gokken. Bij gokken zet de persoon die gokt namelijk geld in om kans te maken op een prijs. Die prijs bestaat vaak ook uit een geldbedrag. Financiële schade, zoals schulden, is daarom één van de meest prominente vormen van schade door gokken. Op deze pagina vind je informatie over de relatie tussen gokken en financiële schade.

Deze informatie is opgesteld door het
Expertisecentrum Gokken.

Heb je vragen?
Neem dan contact met ons op.

Blijf op de hoogte

Ben jij een professional, beleidsmaker of onderzoeker die werkt op het gebied van gokschade, gokproblematiek en gokverslaving? En wil je op de hoogte blijven van onze activiteiten en recente ontwikkelingen in het veld? Meld je dan nu aan voor onze nieuwsbrief.

Aanmelden nieuwsbrief

In het kort

Bij financiële schade door gokken kan het onder meer gaan om spaargeld verliezen, minder geld beschikbaar hebben voor eten, zorg of woonlasten of het hebben van schulden. Geldproblemen kunnen zowel een reden zijn om te gokken als een gevolg van gokken.

Gok je zelf en ervaar je hierdoor problemen? Of ken je iemand met problemen door gokken? Ga dan naar OpenOverGokken.nl voor meer informatie en hulp.  

Wat is financiële schade door gokken?  

Financiële schade door gokken kent vele vormen. Het kan gaan om:  

  • minder geld overhouden voor vrijetijdsactiviteiten zoals uit eten of naar de bioscoop gaan door gokken 
  • spaargeld verliezen door gokken 
  • minder geld beschikbaar hebben voor essentiële uitgaven, zoals eten, zorg of woonlasten, door gokken 
  • het niet kunnen betalen van rekeningen, het aangaan van leningen, rood staan (tijdelijk negatief banksaldo) en andere vormen van schulden door gokken 

Dit soort financiële schade kan zich geleidelijk opbouwen en heeft vaak impact op meerdere levensgebieden.  

Ook minder acute financiële gevolgen, zoals minder geld overhouden voor leuke dingen, vallen onder financiële schade. Op het eerste gezicht lijkt dit misschien een rationale keuze: elke euro die je aan gokken uitgeeft, kun je niet aan iets anders besteden. Als we het puur als economische beslissing bekijken, zou dit niet of nauwelijks invloed hebben op gezondheid en welzijn. In dat geval zou er ook geen verband zijn met risicovol gokgedrag of vormen van gokschade waarover iedereen het eens is dat het echte schade is. Onderzoek laat echter zien dat gevolgen als spaargeld verliezen en minder geld overhouden voor leuke dingen wel degelijk samenhangen met risicovol gokken en andere vormen van gokschade. Dit wijst erop dat deze gevolgen niet alleen ‘gemiste kansen’ zijn, maar daadwerkelijk vormen van gokschade.1 

Wat is de relatie tussen gokken en financiële schade? 

Geldproblemen kunnen zowel een reden zijn om te gokken als een gevolg van gokken.  Mensen kunnen gokken om verschillende redenen, maar één van de meest zorgwekkende redenen is de hoop om geld te winnen en daarmee de financiële situatie te verbeteren. Deze strategie werkt zelden.  

Gokken om geld te verdienen zorgt voor groter risico op schade door gokken 

Onderzoek laat zien dat wanneer mensen gokken om geld te verdienen, zij vaker gokken en een groter risico hebben op schade door gokken.2 Het leidt vaak tot een neerwaartse spiraal: bij gokken heeft de gokaanbieder altijd een voordeel. Anders kan de aanbieder niet bestaan. Daardoor verliezen mensen die vaak gokken op de lange termijn bijna altijd geld. Als mensen geld verliezen, willen ze vaak blijven gokken om het verloren geld terug te winnen. Hierbij spelen vaak verkeerde, niet-logische gedachten een rol.3 Bijvoorbeeld de gedachte dat je na al die keren verliezen, deze keer wel moét winnen.  

Gokbedrijven versterken de illusie van controle en kans op winnen 

Gokbedrijven versterken de illusie van controle en kans op winnen door bijvoorbeeld: 

  • het inzetten van ‘near misses’, dit zijn situaties waarbij aanbieders laten lijken alsof de persoon die gokt nét niet wint 
  • het uitkeren van kleine winsten tussendoor 
  • het tonen van reclames met succesverhalen van mensen die flinke geldbedragen hebben gewonnen, zonder aandacht voor de vele verliezen.  
  • statistieken beschikbaar te stellen. Bijvoorbeeld bij Roulette waar inzicht wordt gegeven in welke getallen in eerdere rondes zijn gevallen.  

De kans op winst blijft even klein, ook na een verlies. Als iemand blijft proberen om eerdere verliezen terug te winnen door te gokken, kan het voor grote financiële problemen zorgen.  

Geldproblemen van naasten van iemand die gokt  

Ook mensen in de omgeving van iemand die gokt kunnen geldproblemen krijgen, doordat zij financieel afhankelijk zijn van of geldzaken delen met degene die gokt, geld uitlenen om degene die gokt uit de schulden te helpen of dingen zoals huur en eten voor diegene betalen.4  

Online gokken is extra risicovol 

Online gokken is extra risicovol. Je kunt op elk moment van de dag, waar je ook bent, geld inzetten. Hierdoor zijn er bij online gokken minder natuurlijke pauzes en grenzen. Ook het storten van geld naar een gokaccount gaat heel makkelijk, waardoor het kan lijken alsof het geld niet echt is.  

Hoeveel mensen ervaren financiële schade door gokken? 

Op dit moment is weinig inzicht in hoeveel mensen in Nederland financiële schade ervaren door gokken en hoe groot deze problemen zijn. Exacte cijfers hierover zijn namelijk moeilijk te krijgen. Veel beschikbare cijfers zijn gebaseerd op zelfrapportage, wat kan leiden tot onderschatting van de werkelijke omvang door schaamte of doordat mensen zich niet bewust zijn van hun daadwerkelijke gokgedrag. 

Onder Nederlanders (16+) die het afgelopen jaar (meting 2025) minstens één gokproduct hebben gebruikt, geeft 1 op de 100 aan financiële problemen te ervaren door gokken.5  

Goed om te weten: dit gaat over alle mensen die gokken, inclusief mensen die alleen deelnemen aan loterijen. Financiële problemen komen bij deze vorm van gokken over het algemeen minder vaak voor dan bij andere vormen, zoals online casinospellen of fruitautomaten. 

Wanneer we kijken naar het aantal Nederlanders van 18 jaar en ouder dat in het afgelopen jaar heeft gegokt – waarbij degenen die uitsluitend aan loterijen hebben deelgenomen buiten beschouwing zijn gelaten – blijkt uit zelfrapportage uit 20246 dat: 

  • 1 op de 7 minder geld uitgaf aan leuke dingen doen 
  • 1 op de 20 geld van de spaarrekening haalde om te gokken 
  • 1 op de 25 door het gokken minder uitgaf aan boodschappen en medicijnen  
  • 1 op de 33 spullen verkocht om aan geld te komen 
  • 1 op de 50 rekeningen te laat betaalde of geld leende van mensen uit hun omgeving 
  • 1 op de 100 geld stal om te gokken  

Uit een monitor onder Amsterdamse 16- tot en met 25-jarigen die het afgelopen jaar online gokten blijkt dat (op basis van zelfrapportage in 2024): 

  • 1 op de 33 geldproblemen ervaart door online gokken.7  

Hoeveel mensen ervaren financiële schade bij risicovol gokken?   

Mensen die risicovol gokgedrag laten zien, geven aanzienlijk vaker aan geldproblemen door gokken te ervaren dan mensen met niet- of laag-risicovol gokgedrag. 67% van de mensen die hoog-risico gokgedrag laten zien ervaren ‘soms of vaker’ financiële problemen door gokken. Bij mensen die laag-risico gokgedrag vertonen is dat 1%.5  

Omdat dit soort zelfrapportage vragenlijsten niet altijd een volledig beeld geven, bieden objectieve data een waardevolle, aanvullende bron van informatie. Enkele voorbeelden hiervan:  

  • Een studie in Finland analyseerde alle in- en uitgaande geldstromen (banktransactiedata) om te kijken hoe vaak gokken voorkomt onder mensen met schulden.8 Uit de resultaten blijkt dat gokken veel voorkomt bij mensen met schulden. In totaal had meer dan de helft (55.8%) van de onderzochte groep in het afgelopen jaar banktransacties die verband hielden met gokken.  Deze transacties hadden het vaakst te maken met casino games. 
  • Een studie in het Verenigd Koninkrijk onderzocht mensen die hulp zochten bij een schuldhulpdienst.9 Van de ruim 206.000 cliënten tussen 2019 en 2021 deden ruim 4.000 mensen (1 op de 50) aan gokken. Deze groep had gemiddeld hogere schulden dan mensen die niet gokten. Er is dus een duidelijk verband tussen gokken en geldproblemen, hoewel de totale omvang moeilijk in exacte cijfers uit te drukken is.  

Wat is het huidige preventiebeleid om financiële schade door gokken terug te dringen?

Stortingslimieten 

Sinds 1 oktober 2024 geldt de Regeling speellimieten en bewuster speelgedrag.10 In deze regeling staan maatregelen die vergunde online gokaanbieders moeten naleven. Het doel van deze regeling is om mensen die online gokken bewuster te maken van hun gokgedrag en hen beter te beschermen tegen de risico’s, waaronder het risico op financiële schade door gokken.  

Eén van de maatregelen is dat online gokaanbieders vaste stortingslimieten moeten hanteren. Voor mensen vanaf 24 jaar geldt dat zij standaard niet meer dan €350 netto per maand op hun gokaccount kunnen storten. Voor jongvolwassenen (18 tot 24 jaar) geldt een standaardbedrag van €150 per maand. Wanneer iemand een hoger limiet wil instellen, is de gokaanbieder verplicht een persoonlijk contactmoment te hebben om diegene te wijzen op de risico’s van het instellen van een hoger limiet. Ook is de aanbieder verplicht om diegene te wijzen op de mogelijkheid om zich te registreren voor een gokstop via CRUKS, en de mogelijkheid om gebruik te maken van andere hulp en ondersteuning.  

Mensen die vóór de invoering van de nieuwe regels al bij een aanbieder gokten en een stortingslimiet hadden ingesteld dat hoger ligt dan het maximum zoals vastgesteld in de Regeling speellimieten en bewuster speelgedrag, mogen dit limiet behouden. Legale gokaanbieders zijn verplicht deze mensen via een bericht te informeren over het hoge stortingslimiet, de risico’s ervan en de hulp die beschikbaar is.   

Wanneer een jongvolwassene tot 24 jaar meer dan €300 per maand en een volwassenen vanaf 24 jaar meer dan €700 per maand wil storten, zijn aanbieders verplicht om na te gaan of die persoon de financiële gevolgen kan dragen. Kan de aanbieder op dat moment geen contact krijgen, dan moet de aanbieder de mogelijkheid om te storten blokkeren.  

De huidige stortingslimieten gelden per aanbieder. Daardoor kunnen mensen wanneer zij hun limiet bij de ene aanbieder hebben bereikt, doorgaan met gokken bij een andere aanbieder. Begin 2025 stelde Staatssecretaris Rechtsbescherming Teun Struycken nieuwe wetswijzigingen voor rondom online gokken, waaronder een overkoepelend stortingslimiet dat geldt voor het totaalbedrag dat je kan storten bij alle vergunde gokaanbieders samen.   

Meer lezen over de voorgestelde wetswijzigingen van Staatssecretaris Rechtsbescherming Teun Struycken en in hoeverre deze overeenkomen met aanbevelingen van The Lancet Public Health en Wereldgezondheidsorganisatie? Lees onze blog: Nieuwe plannen gokken: wat zegt de gezondheidswetenschap? 

Banken en kredietverstrekkers 

Nederlandse banken en kredietverstrekkers zouden een belangrijke rol kunnen spelen in het vroegtijdig signaleren en voorkomen van geldproblemen door gokken. Doordat zij toegang hebben tot transactiegegevens, kunnen zij patronen herkennen die wijzen op problematisch gokgedrag, zoals frequente stortingen bij goksites of het opnemen van spaargeld voor gokken. Dit biedt technische mogelijkheden, zoals het geven van waarschuwingen, het blokkeren van betalingen naar goksites, of het instellen van limieten op uitgaven. Zo bieden banken in onder andere Scandinavië, Australië en Nieuw-Zeeland dit soort opties aan. 11 12 13 

Toch hanteren banken en kredietverstrekkers momenteel geen specifiek beleid om goktransacties te beperken. Ze geven aan niet actief mee te willen kijken met de goktransacties van klanten om de privacy van hun klanten te beschermen. Daarnaast zien zij het voorkomen van gokgerelateerde geldproblemen niet als hun verantwoordelijkheid.14  

Meer weten? Lees meer over preventie van gokverslaving en gokschade in het kennisdossier Preventie van en hulp bij gokverslaving en gokschade. Meer informatie over de wetgeving rondom gokken lees je in het kennisdossier Goklandschap en wetgeving.

Tips voor beleidsmakers en andere professionals

Professionals die werken met en voor mensen die financiële problemen hebben door gokken, kunnen een cruciale rol spelen in preventie en herstel. Hier zijn tips die je als hulpverlener, behandelaar of beleidsmaker kunt toepassen: 

  • Zet in op vroegsignalering. Financiële problemen worden vaak pas herkend wanneer iemand al ver in de schulden zit. Als iemand eenmaal in de schulden zit, is het moeilijk om hieruit te komen. Vraag als hulpverlener of behandelaar actief naar de financiële situatie in een vroeg stadium.  
  • Combineer behandeling van gokverslaving met financiële begeleiding, zoals budget coaching of schuldhulpverlening. Verwijs door naar en werk samen met gemeenten of gespecialiseerde schuldhulpinstanties.  
  • Zet in op het verminderen van stigma en schaamte. Schaamte en stigma zorgen ervoor dat mensen het moeilijk vinden om te accepteren dat ze (financiële) hulp nodig hebben. Gebruik niet-veroordelende taal (bekijk de checklist Verantwoorde communicatie gokken) en benadruk dat hulp beschikbaar is. 
  • Maak als (schuld)hulpverlener samen met je cliënt het gokgedrag inzichtelijk. Breng in kaart hoeveel er daadwerkelijk aan gokken wordt uitgegeven. Veel mensen die gokken zijn zich niet bewust van de bedragen die ze daadwerkelijk uitgeven aan gokken. Dit kan helpen om gokproblematiek te herkennen als oorzaak van de ongezonde financiële situatie van de cliënt. Een praktijkvoorbeeld van een schuldhulpverlener illustreert die dit illustreert:

    Ik heb een paar weken geleden nog met een cliënt gesproken waarbij dit het geval was. Hij had een inkomen maar kon zijn vaste lasten niet betalen. Ik vroeg aan mijn cliënt: “Wat maakt dat je je vaste lasten niet kunt betalen? Want je hebt een inkomen van ongeveer €1500 en je vaste lasten zijn €1000. Waar gaat je geld dan heen?”. Toen gaf hij aan dat hij zijn geld besteed aan leuke dingen doen. Hij kon mij eigenlijk niet met zekerheid zeggen waar zijn geld heen ging, waardoor hij niet kon rondkomen. Daarom heb ik toen bankafschriften bij de cliënt opgevraagd. Toen zag ik dat er in een maand tijd op verschillende momenten €10, €20 of soms €50 wordt overgemaakt naar een gokwebsite. Dus dat sluipt erin en mensen hebben op dat moment helemaal geen beeld van hoeveel geld daar daadwerkelijk naartoe gaat., aldus een schuldhulpverlener.
  • Stimuleer inschrijving in Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (CRUKS) 
    • Als curator kun je je cliënt zonder toestemming registreren voor een gokstop van 6 maanden. De gokstop treedt minimaal 6 weken na inschrijving in werking. Meer informatie is te vinden op de website van de Kansspelautoriteit.   
    • Als bewindvoerder heb je toestemming van je cliënt nodig voor een gokstop. Probeer samen met je cliënt de inschrijving te doen in Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (CRUKS). De gokstop gaat direct in en geldt voor een vooraf gekozen periode. Let op: na 6 maanden kan de gokstop door uw cliënt worden beëindigd, ongeacht de gekozen duur.