Participatie en inclusie
Binnen dit thema staat meedoen in de samenleving centraal. Werk, dagbesteding en sociale contacten dragen bij aan herstel en kwaliteit van leven. Het doel is om participatie en inclusie te bevorderen en belemmeringen, zoals stigma, te verminderen.
Participatie en een zinvolle daginvulling
Voor mensen in de langdurige ggz is een zinvolle daginvulling belangrijk. Dit kan bijvoorbeeld (vrijwilligers)werk zijn, dagbesteding of andere sociale activiteiten.
Een passende daginvulling draagt bij aan herstel en een betere kwaliteit van leven (Akwa GGZ, 2021b; De Lange et al., 2022). Het helpt mensen om structuur te ervaren, sociale contacten op te bouwen en weer mee te doen in de samenleving.
Wat is participatie en inclusie?
Participatie betekent dat iemand meedoet in de samenleving, bijvoorbeeld via werk, vrijwilligerswerk of andere activiteiten.
Inclusie gaat een stap verder. Daarbij gaat het om vanzelfsprekend meedoen, waarbij iemand volledig wordt gezien en erkend als onderdeel van de samenleving (Knevel & Wilken, 2016). Dit kan bijvoorbeeld gaan over meedoen in de wijk, sociale relaties en burgerschap (Wilken et al., 2023).
Ook initiatieven gericht op zelfregie en herstel kunnen bijdragen aan participatie en inclusie.
Belemmeringen: stigma en gelijke kansen
Mensen met psychische problematiek ervaren vaak stigma. Dit is een belangrijke belemmering voor participatie en inclusie (Van Weeghel et al., 2016; Thornicroft et al., 2009).
Stigma kan ervoor zorgen dat mensen minder kansen krijgen op werk, sociale contacten of deelname aan de samenleving. Daarom is het belangrijk om stigma actief tegen te gaan.
Daarnaast gaat inclusie ook over gelijke rechten. In het VN-verdrag voor de rechten van mensen met een beperking (CRPD) is vastgelegd dat mensen met een beperking gelijke kansen moeten hebben om mee te doen in de samenleving, bijvoorbeeld op het gebied van werk en onderwijs.
De kernvragen binnen dit thema gaan over hoe participatie en inclusie kunnen worden vergroot en welke belemmeringen daarbij moeten worden weggenomen.
