Goed voorbeeld: kwetsbare ouders helpen te stoppen met roken

Afgelopen zomer zag ik een film over moeders met complexe levens. Vrouwen die hun handen vol hebben aan zichzelf en dagelijks moeten omgaan met mentale of sociale problemen. Die vrouwen lijken op de vrouwen die naar de POP-poli komen. De POP-poli is voor Psychiatrie, Obstetrie en Pediatrie. Daar komen kwetsbare vrouwen – soms samen met hun partners – die extra begeleiding nodig hebben tijdens hun zwangerschap. Ouders die veel ballen in de lucht houden en extra steun kunnen gebruiken.

Roken tijdens de zwangerschap

Bij de POP‑poli van het Gelre Ziekenhuis in Apeldoorn bleek dat 3 van de 20 aanstaande moeders rookt. Vaak rookt de partner ook. Dat is ruim twee keer zoveel als het landelijke gemiddelde. We weten dat roken tijdens de zwangerschap schadelijk is voor het (ongeboren) kind. Daarom begon het ziekenhuis een pilot om deze ouders actief te helpen stoppen met roken.

Kwetsbare ouders helpen stoppen

Maar hoe breng je stoppen met roken goed onder de aandacht bij deze groep? Het Gelre Ziekenhuis ging op zoek naar manieren om ouders beter te ondersteunen. Het doel was om stoppen met roken standaard onderdeel te maken van de zorg in de POP‑poli. Zo krijgt het net zoveel aandacht als andere problemen die tijdens de zwangerschap spelen.

Pilot: makkelijk kunnen verwijzen

De pilot liep van eind 2023 tot halverwege 2025. De pilot was een samenwerking tussen het POP-team van het Gelre Ziekenhuis, stoppen-met-rokenorganisatie SineFuma en de Rookvrije Start. Het doel was om zwangere vrouwen en partners zo makkelijk mogelijk te begeleiden bij het stoppen met roken.

Begeleiding via de huisarts of verslavingszorg paste niet goed bij deze doelgroep. Daarom werd een stoppen-met-rokencoach onderdeel van het POP‑team. De hulp kwam daardoor dichtbij en was eenvoudig bereikbaar.

Meer ouders starten met de begeleiding

De groep deelnemers was klein, dus we moeten voorzichtig zijn met conclusies. Ook kunnen we niet goed vergelijken met de periode vóór de pilot. Maar de eerste resultaten lijken positief. Meer ouders meldden zich aan. Minder ouders haakten af. En het lijkt erop dat meer ouders stopten met roken. De aanwezigheid van de coach in het ziekenhuis maakte verwijzen makkelijker en zorgde voor betere samenwerking.

Verwijzen wordt eenvoudiger

Door de korte lijntjes was het voor zorgverleners makkelijker om ouders te verwijzen. Ze kenden de coach en wisten dus snel waar ze terecht konden.

“Ik zou andere POP‑poli’s willen enthousiasmeren voor zo’n samenwerking met een coach die gespecialiseerd is in stoppen-met-rokenbegeleiding bij zwangere vrouwen. Dat heeft echt veel meerwaarde!” – Gynaecoloog Karien Hack

Lees het rapport

Meer weten over de resultaten en ervaringen van zorgverleners, de stoppen-met-rokencoach en aanstaande ouders? Lees het rapport Stoppen-met-rokenzorg voor zwangere vrouwen in kwetsbare posities.