Observationele studie: overdracht van alcoholgebruik van ouders op kinderen
Een onderzoeker uit Australië heeft een observationele longitudinale studie uitgevoerd naar de overdracht van alcoholgebruik van ouders op hun kinderen. Hiervoor gebruikte hij gegevens over het alcoholgebruik van meer dan 40 duizend ouder-kind-paren uit de HILDA Survey (Household, Income and Labor Dynamics in Australia), een Australisch panelonderzoek dat mensen jaarlijks volgt.
Op basis van de gegevens werd berekend hoe sterk veranderingen in het drinkgedrag van ouders samenhangen met dat van hun kinderen. Dat drukt hij uit in elasticiteit, een begrip uit de economie. Een elasticiteit van 0,5 betekent bijvoorbeeld: als het drinkgedrag van de ouder met 1% toeneemt, neemt het drinkgedrag van het kind gemiddeld met 0,5% toe. De onderzoeker berekende zo de overdracht tussen moeder-dochter, moeder-zoon, vader-dochter en vader-zoon.
Uit dit onderzoek blijkt dat ouders vooral het alcoholgebruik beïnvloeden van kinderen van hetzelfde geslacht: moeders beïnvloeden vooral dochters (elasticiteit 0,10) en vaders beïnvloeden vooral zonen (0,09). De invloed van ouders is het grootst tijdens adolescentie van de kinderen (15–17 jaar) en wanneer de kinderen zelf volwassen zijn en kinderen krijgen (28-37 jaar). In deze fasen hebben moeders volgens de berekeningen ook invloed op het alcoholgebruik van hun zonen. Er is geen duidelijk effect van vaders op dochters.
Het patroon voor moeder-dochtereffecten is vergelijkbaar voor biologische en niet‑biologische paren (bijvoorbeeld adoptiegezinnen). Dit suggereert dat omgevingsfactoren (sociale normen, opvoeding, voorbeeldgedrag) belangrijker zijn dan genetische aanleg. De overdracht van vaders op zonen is minder sterk bij niet-biologische paren, wat suggereert dat genetische aanleg (ook) een rol speelt.
De onderzoeker concludeert dat de overdracht van alcoholgebruik van ouders op hun kinderen vooral plaatsvindt op momenten waarop identiteit en rollen van het kind veranderen. Preventiebeleid zou zich volgens hem moeten richten op deze levensfasen, in combinatie met maatregelen op populatieniveau zoals prijs, beschikbaarheid en marketing.
Meer lezen over dit onderwerp in onze dossiers en publicaties:
Gerelateerde berichten
Aantal studenten dat rookt neemt niet meer af Bijna de helft van de studenten van 16 tot en met 18 jaar op het mbo en hbo heeft ooit gerookt (47%), ruim een kwart (27%) heeft de afgelopen maand gerookt en ruim één op de tien (11%) rookt dagelijks. Deze percentages zijn vrijwel gelijk aan de […]
Lees meer
Wat was de reden voor deze beleidsverandering, welke verandering onderging het beleid en wat waren de effecten? Deze vragen staan centraal in een nieuwe publicatie van het Expertisecentrum Alcohol van het Trimbos-instituut. Deze publicatie beschrijft vier perioden in het alcoholbeleid. Op basis van scholierenonderzoek wordt de impact van het beleid op het alcoholgebruik van jongeren […]
Lees meer
