Aandacht voor mentale gezondheid van de kraamouders

Kraamouders | Mentale gezondheid

Een kind krijgen is een grote verandering in ieders leven. De geboorte van het kind is een bijzondere ervaring, er kan een flink slaaptekort spelen en nieuwe ouders moeten wennen aan hun nieuwe rol. Al met al is deze periode een kwetsbare periode, waarin aandacht nodig is voor de mentale gezondheid van ouders.

Op deze pagina:

Feiten en cijfers
Maak de kennisquiz
Taak kraamverzorgende bij de preventie van postpartum depressie
E-learning Mentaal Gezonde Start
Wat je kunt doen als je je zorgen maakt

Feiten en cijfers

Mentale klachten tijdens zwangerschap

Postpartum depressie

Angst en stress na de zwangerschap

Bij sommige vrouwen zijn angst- of stressklachten iets nieuws. Bij andere vrouwen zijn het bestaande angst- of stressklachten zijn die verergeren rondom de zwangerschap of zijn het terugkerende klachten. In Nederland ervaart 10,8% van de vrouwen in de periode na de zwangerschap met matige tot ernstige angstklachten. Bij deze groep vrouwen is er mogelijk sprake van een angststoornis.

Postpartum psychose

Vrouwen kunnen kort na de zwangerschap een postpartum psychose krijgen. Dit wordt ook wel een kraambed psychose genoemd. Bij een psychose beleef je de wereld anders. Meestal als vreemd en eng. Je hoort, ziet of denkt dingen die anderen niet horen, zien of denken. Je eigen hersenen maken die ervaringen. Je hebt daar geen controle meer over. Deze ernstige aandoening komt zelden voor: 1 tot 2 op de 1000 zwangere of pas bevallen vrouwen. Toch is het belangrijk dat zorgverleners hier alert op zijn.

Depressieve klachten bij nieuwe vaders

Doordat de aandacht rondom een zwangerschap vaak uitgaat naar de vrouw en het kind, is vaak minder bekend dat nieuwe vaders ook depressieve klachten kunnen ontwikkelen rondom de zwangerschap. 7% van de (nieuwe) vaders ervaart depressieklachten rondom de zwangerschap van de partner. Mannen met een postpartum depressie kunnen net als vrouwen somberheid of vermoeidheid ervaren.

Depressiepreventie

Postpartum depressie is de meest voorkomende comorbide aandoening rondom de zwangerschap en bevalling. Het is belangrijk om het aantal nieuwe gevallen te verminderen en dat vraagt om preventie. Er zijn manieren om een (postpartum) depressie te voorkomen. Zelfzorg is heel belangrijk (gezond eten, bewegen, structuur in de dag, voldoende slaap, etc.), maar volstaat dat niet, dan is hulp van anderen nodig.

Bekijk alle feiten en cijfers op de infographic Mentaal Gezonde Start.

Maak de kennisquiz

Na deze kennisquiz…

de actuele cijfers van het aantal (aanstaande) ouders dat te maken krijgt met mentale klachten;
de symptomen van een postpartum depressie, angst, stress en een psychose;
de risicofactoren voor het krijgen van mentale klachten;
de beschermende factoren die helpen bij het voorkomen van mentale klachten;
de verschillende soorten depressiepreventie.

Let op: de kennisquiz is niet geaccrediteerd.

Kennisquiz mentale gezondheid

De quiz bestaat uit 20 vragen. Hiervan moet je er 16 goed beantwoorden om te slagen. Als je bent geslaagd ontvang je een certificaat. Veel plezier en succes!

Maak de kennisquiz

Taak kraamverzorgende bij de preventie van postpartum depressie

Door onderstaande tools in te zetten help je zoveel mogelijk mee aan het voorkomen van een postpartum depressie.

Signaleer vroege signalen van onbalans

Maak een rustplan

Zorg voor structuur

Maak een voedingsplan

Reguleer het bezoek

Besteed aandacht aan het hechtingsproces

Leg de focus op een gezonde hechting tussen ouders en kind. Zet in op vaak huid-op-huidcontact en betrek hierin, indien aanwezig ook de partner. Het geven van borstvoeding heeft een belangrijk voordeel voor het tot stand komen van de hechtingsrelatie tussen moeder en kind. Een positief effect van borstvoeding bij moeders die last hebben van somberheidsgevoelens is de afgifte van hormonen die zorgen voor een positief gevoel.

Bespreek de rol van de familie/het sociale netwerk

Maak een nazorgplan

Zorg voor een warme overdracht

Ga naar de KCKZ protocollen om de hele taakbeschrijving te bekijken.

E-learning Mentaal Gezonde Start

Zelfs met een kort gesprek kun je er al achter komen of ouders hulp nodig hebben bij het verbeteren van hun mentale gezondheid om hen zo nodig door te verwijzen naar een passend aanbod. In onze e-learning leer je hoe je mentale gezondheid meet, wat passende hulp is en hoe je advies hierover geeft aan ouders. De e-learning bestaat uit een interactieve module waarin je kennis maakt met de stapsgewijze aanpak voor het voeren van een gesprek over mentale gezondheid, daarna volgt een oefencasus per beroepsgroep en een eindtoets.

Deze scholing is primair ontwikkeld voor zorgverleners die werken met zwangere vrouwen, hun partners en ouders. We zijn ons ervan bewust dat de inhoud niet volledig is afgestemd op de dagelijkse praktijk van kraamverzorgenden. Tegelijkertijd bevat de scholing waardevolle informatie en handvatten die ook voor de kraamzorg relevant kunnen zijn.

De scholing kan helpen om je kennis te verdiepen, signalen beter te herkennen en meer achtergrond te krijgen bij gesprekken die je mogelijk al voert of tegenkomt in kraamgezinnen.

E-learning Mentaal Gezonde Start

Studieduur: 2 uur
Certificaat
Geaccrediteerd
Gratis

Bestel de e-learning

Wat je kunt doen als je je zorgen maakt

Heb je het gevoel dat er meer nodig is, tijdens of na de kraamzorg, overleg dan altijd met de verloskundige of JGZ. Zij kunnen zo nodig ondersteunen bij verwijzing naar verdere begeleiding.