Actieonderzoek naar meerwaarde van het verkennend gesprek
In opdracht van de Nederlandse ggz en gefinancierd door ZonMw starten het Trimbos-instituut, MIND en vier regio's een tweejarig actieonderzoek naar het verkennend gesprek (VG) binnen de Mentale gezondheidsnetwerken in ontwikkeling. Het onderzoek richt zich op de ervaringen en uitkomsten van het VG en de opvolging ervan.
In heel Nederland wordt gewerkt aan het verbeteren van de samenwerking tussen ggz, huisartsenzorg en sociaal domein rond de zorg en ondersteuning bij mensen met psychische of psychosociale klachten. Hiervoor worden in alle regio’s Mentale gezondheidsnetwerken ingericht en uitgerold. Een belangrijk onderdeel binnen deze netwerkorganisaties is het VG. Dit is een gesprek tussen de hulpvrager en professionals uit verschillende domeinen, zoals de ggz of het sociaal domein. Het doel van het VG is om vanuit een ‘brede’ blik de hulpvraag te verhelderen om zo gezamenlijk te komen tot een passende vervolgstap. De aanname is dat het VG bijdraagt aan passende zorg of ondersteuning, ook buiten de ggz. En aan meer zelfmanagement of de inzet van het eigen sociale netwerk wanneer passend. Op die manier kan het VG helpen om de wachttijden in de ggz te verminderen.
Doel actieonderzoek: onderbouwing onderliggende aannames
Er is nog weinig onderzoek gedaan naar de bovenstaande aannames en of die kloppen. Het actieonderzoek wil hier meer inzicht in geven. Doelen van het onderzoek zijn:
- Zicht krijgen op hoe het VG en de gevolg daarvan wordt ervaren.
- Zicht krijgen op wat zes maanden na het VG de uitkomsten zijn voor hulpvragers. En voor het gebruik van zorg en ondersteuning, en de kosten en doelmatigheid hiervan.
- Begrijpen wanneer en waarom het VG wel of niet de gewenste uitkomsten heeft.
- De opgedane kennis vertalen naar praktische aanbevelingen voor het verder ontwikkelen van Mentale gezondheidsnetwerken.
Samen met vier regio’s
Het actieonderzoek wordt samen met partners en direct betrokkenen in vier regio’s uitgevoerd: Noord-Holland Noord, West-Brabant-Oost en Midden-Brabant, Rijnmond en Rijk van Nijmegen. Zodoende kan rekening worden gehouden met de invloed van regionale verschillen in de werkwijze van het VG. En ook met andere verschillen tussen regio’s, zoals mate van stedelijkheid, sociaal-economische status en de organisatie en kwaliteit van samenwerking binnen en tussen domeinen.
Multi-methodische aanpak en lerend karakter
Er wordt een ‘realistische evaluatie’ uitgevoerd. Dit houdt in dat de onderliggende aannames concreet worden gemaakt over hoe men in de regio’s denkt dat het voeren van het VG en de opvolging ervan zal gaan bijdragen aan betere uitkomsten. Deze aannames worden vervolgens lopende het actieonderzoek getoetst. Dit gebeurt met een combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve methoden. Zo worden in de vier regio’s hulpvragers, naasten, professionals en andere direct betrokkenen geïnterviewd. Ook volgen we groepen hulpvragers die wel of juist niet een VG hebben gehad over een periode van zes maanden. Bevindingen worden tussentijds en aan het einde van het traject gezamenlijk geduid met direct betrokkenen uit de regio’s.
Wat levert het op?
De resultaten geven inzicht in welke mate, waarom, voor welke hulpvragers en onder welke omstandigheden het VG bijdraagt aan betere uitkomsten. Zoals tevredenheid over de ontvangen zorg of ondersteuning, beter herstel en een hogere kwaliteit van leven. Deze inzichten worden vertaald naar concrete aanbevelingen voor de verdere ontwikkeling van de Mentale gezondheidsnetwerken, en in het bijzonder het VG. Bevindingen en aanbevelingen worden op verschillende manieren gedeeld zoals infographics, een rapportage, een artikel en een webinar, zodat alle regio’s hiervan kunnen leren.
Heeft u vragen of wilt u meer informatie?
Neem dan contact op met Jasper Nuijen of Jenny Boumans
