Beleidsontwikkeling veilig en gezond uitgaan

Wie problemen in uitgaansgebieden wil aanpakken, verkent eerst de aard en omvang van de problematiek. Inzicht in het gebruik van uitgaansdrugs, het uitgaanspubliek en kenmerken van de uitgaansomgeving is noodzakelijk, evenals kennis van de meest effectieve aanpak van de problemen. Het Trimbos-instituut verzamelt en deelt (internationale) kennis op dit gebied, zowel landelijk als op maat.

Roken, drinken en drugsgebruik in het uitgaansleven

Jongeren die frequent uitgaan drinken over het algemeen meer, roken meer en gebruiken meer drugs dan hun leeftijdgenoten. Het Trimbos-instituut verzamelt voor verschillende monitors en onderzoeken cijfers die die inzicht geven in het alcohol- en drugsgebruik tijdens het uitgaan:

Uitgaansdrugs, alcoholgebruik en problemen

Alcohol- en drugsgebruik brengt risico’s met zich mee, voor het individu en voor de sociale en fysieke omgeving. Mensen onder invloed gedragen zich anders en reageren anders dan normaal. Zeker wanneer er, zoals bij het uitgaan, veel gedronken wordt, veel drugs gebruikt worden of wanneer alcohol en drugs of verschillende drugs onderling gecombineerd worden.

In het uitgaansleven is er een aantal specifieke risico’s te benoemen die met een integraal alcohol- en drugsbeleid beperkt kunnen worden:

  • uitgaansoverlast: agressie, vandalisme, vechtpartijen, geluidsoverlast
  • rijden onder invloed
  • acute gezondheidsincidenten
  • onveilige of ongewenste seks

Lees meer

Analyse van middelengebruik in het uitgaansleven

Om de beperkte middelen die voor preventie beschikbaar zijn efficiënt in te zetten, is een goede probleemanalyse de eerste stap. Wie zijn die jongeren die overlast veroorzaken, waar gaan ze uit? Hoe komt het dat er opeens vaker meldingen zijn van jongeren die onwel worden tijdens het uitgaan? Hoe komt het dat de jongeren in onze gemeente meer drinken dan elders? Een goede probleem- en risicoanalyse maakt dat specifieke doelen geformuleerd kunnen worden. De Scanner Uitgaan, alcohol en drugs is een hulpmiddel voor die probleemanalyse. Lokale partijen kunnen de Scanner zelf of samenwerking met het Trimbos-instituut uitvoeren. 

Integrale aanpak

Of er in een uitgaansgebied of op een festival alcohol en drugs worden gebruikt en of daar problemen uit voortkomen, hangt af van een aantal factoren:

  • omgevingsfactoren zoals locatie, type feest, weersomstandigheden, mate van toezicht, schenkbeleid, communicatie over huisregels, aanwezigheid van goede drinkwatervoorzieningen en EHBO;
  • de beschikbaarheid van alcohol en drugs;
  • in het (overheids)beleid;
  • de bezoekers / de persoon van de gebruiker.

Een effectief alcohol- en drugsbeleid in uitgaanssettings gaat daarom uit van een systeembenadering waarin regelgeving, educatie en toezicht en handhaving in samenhang worden ingezet. Dat betekent dat wordt samengewerkt met verschillende partners. 

Hulpmiddelen voor integraal lokaal alcohol- drugsbeleid

Op loketgezondleven.nl, een website van RIVM Centrum Gezond leven, staan handreikingen voor integraal gemeentelijk beleid op de thema’s alcohol, drugs en tabak. Het Trimbos-instituut schrijft deze. Ze maken onderdeel uit van de serie Handreikingen Gezonde Gemeente van het RIVM.

Lees meer

  • Handreiking Gezonde Gemeente Alcohol
  • Handreiking Gezonde Gemeente Drugs
  • Handreiking Gezonde Gemeente Tabak

Kijk ook op de Trimbos-website lokaalmiddelenbeleid.nl voor meer op gemeentelijk beleid gerichte  hulpmiddelen, factsheets, beleidsmodellen, mogelijkheden voor onderzoek en advies, training en kennisbevordering, en ondersteuning bij implementatie.