Connect: Voorbereiding AAC

1.1 Waarom AAC?

Maar liefst 80% van alle rokers wil stoppen met roken; slechts een klein deel daarvan lukt het om zonder hulp te stoppen. De meeste rokers hebben intensieve begeleiding nodig. De laatste tijd is er steeds meer vraag naar hulp bij stoppen met roken, en naar verwachting zal deze vraag blijven toenemen, zeker nu bewezen effectieve begeleiding niet meer onder het eigen risico valt. Ook is er door de huidige coronacrisis steeds meer aandacht voor stoppen met roken en zijn veel rokers zich meer bewust geworden van het belang van stoppen met roken. Een nieuwe verwijsstrategie, gebaseerd op het Ask-Advice-Connect (AAC) model, kan zorgverleners in de eerste lijn ondersteunen bij het optimaliseren van de stoppen-met-rokenzorg in hun praktijk en ervoor zorgen dat rokende patiënten vaker terecht komen bij bewezen effectieve begeleiding.

Ask-Advise-Connect (AAC) sluit aan op de huidige stoppen-met-roken behandelrichtlijnen en Zorgstandaard Tabaksverslaving. Het meest vernieuwende aspect van het AAC model is ‘Connect’, wat staat voor proactief verwijzen. Bij proactief verwijzen neemt de zorgverlener het initiatief om een vervolgafspraak voor de patiënt te maken. Dit doet de zorgverlener door bijvoorbeeld direct een vervolgafspraak in de agenda van een collega in te plannen, of door de contactgegevens van de patiënt aan een (externe) begeleider door te geven zodat deze vervolgens een afspraak kan maken met de patiënt. Uit verschillende studies blijkt dat rokende patiënten minder snel afhaken wanneer zij proactief doorverwezen worden naar begeleiding. Proactief verwijzen (‘Connect’) heeft daarom altijd de voorkeur boven passief verwijzen (bij passief verwijzen moet de patiënt zelf een vervolgafspraak maken bij een begeleider). Het kost iets meer tijd voor zorgverleners om proactief te verwijzen (t.o.v. passief verwijzen), maar uiteindelijk levert het ook meer op, want meer patiënten zullen starten met een traject.

1.2 Stilstaan bij uw rol

Huisartsenpraktijk: Tweederde van alle rokers komt jaarlijks bij de huisarts. Voor veel rokende patiënten bent u het eerste aanspreekpunt over stoppen met roken, met name voor rokende patiënten met een lage sociaaleconomische status (SES). Wacht niet af tot een patiënt zelf over roken begint, maar neem het initiatief om erover te beginnen. Vaak bent u het extra steuntje in de rug wat een patiënt nodig heeft om (te overwegen) te stoppen met roken. Onderschat uw rol als zorgverlener dus niet.

Apotheek: Ook de apotheek is een belangrijk kanaal voor (lage SES) rokers tot de zorg. Enkele experimenten/apotheken in Nederland en het zorgsysteem in Groot Brittannië laten zien dat de apotheker of apothekersassistent een grotere rol kan spelen in het bevorderen van een gezonde leefstijl en in het bijzonder stoppen met roken. Op hoe meer plekken een stopadvies gegeven wordt, hoe beter. Kijk daarom wat u rol kan zijn binnen AAC.

1.3 Roken als zorgverlener

Als u zelf rookt

Als u zelf rookt, kunt u het gevoel hebben dat u niet de juiste persoon bent om hierover in gesprek te gaan. Echter, patiënten verwachten dat u als zorgverlener informatie geeft over alles dat belangrijk is voor hun gezondheid. Zorg wel dat u zelf niet onder werktijd rookt, ook niet onderweg naar uw werk. Zo geeft u zelf het goede voorbeeld en voorkomt u risico’s van derdehands rook.

Standpunt innemen

Rookt u zelf of heeft u rokende collega’s? Hoe ziet u dat? Bespreek dit met elkaar en neem een gezamenlijk standpunt hierover in. Dat voorkomt wrevel onderling en is duidelijk naar buiten toe.