Uitsluiten van lichamelijk aandoeningen en ander psychische aandoeningen zijn van belang.
Omdat de stoornis van Rett en de desintegratiestoornis van de kinderleeftijd zeer zeldzaam zijn,[8] wordt in het onderstaande vooral aandacht besteed aan de overige stoornissen in het autismespectrum.
Het is vooral bij zeer jonge kinderen belangrijk lichamelijke aandoeningen - vooral doofheid en slechtziendheid - als oorzaak uit te sluiten. Enkele andere psychische stoornissen hebben op het eerste gezicht bepaalde aspecten met autismespectrum stoornissen gemeen.[1;9;10]
- Autismespectrum stoornissen - en vooral de autistische stoornis - gaan vaak gepaard met een zeer lage intelligentie. Bij kinderen met een verstandelijke handicap zonder autistische stoornis lopen de communicatieve vaardigheden in de pas met de rest van de ontwikkeling. Bij kinderen met daarnaast een autistische stoornis blijft de communicatie duidelijk achter. Sommige kinderen met een zeer zware verstandelijke handicap vertonen het stereotiepe gedrag dat hoort bij de autismespectrum stoornissen.
- Er zijn stoornissen in de taalontwikkeling die lijken op autisme. Verschil is dat de sociale vaardigheden op non-verbaal gebied relatief goed zijn, en er geen sprake is van de beperkte interesses en gedragingen.
- Jonge kinderen met een ernstige vorm van aandachtstekort hyperactiviteitsstoornis (ADHD) kunnen in het sociale contact ook ongrijpbaar zijn. Verschil is dat kinderen met ADHD bij een goede structuur en reactie op de behandeling een sterke verbetering laten zien van het sociale contact
- Schizofrenie vóór de puberteit is zeer zeldzaam. Bij kinderen met schizofrenie is de algemene taalspraakontwikkeling goed.
- Bij de schizoïde persoonlijkheidsstoornis - een diagnose die pas vanaf 18 jaar kan worden gesteld - leefde het kind vrij geïsoleerd, maar niet in alle situaties.
- Bij ernstige verwaarlozing in de vroege kindertijd kunnen kinderen gedrag vertonen dat veel weg heeft van het gedrag van autistische kinderen, zoals geen contact maken, repetitieve gewoontes en gedragingen. Als ze worden overgebracht in een normale omgeving verdwijnt dat gedrag langzaam. [11]
- Mensen met een obsessief compulsieve (persoonlijkheids)stoornis hebben vaak beperkte interesses (obsessies) en gedragingen (dwanghandelingen, rituelen). Sociale vaardigheden en taal zijn echter meestal normaal ontwikkeld.
- Mensen met een sociale fobie of een ontwijkende persoonlijkheidsstoornis zijn angstig in sociale situaties, maar de overige symptomen van autismespectrum stoornissen zijn afwezig.
