Het beleid van de rijksoverheid met betrekking tot de organisatie van de GGZ stoelt op twee peilers:
- In de meest recente Beleidsvisie GGZ (2006) bepleit het Ministerie dat de GGZ zich niet meer als zelfstandige sector profileert. De hulpverlening vanuit de GGZ zou veel meer tot stand moeten komen vanuit bredere zorgnetwerken, in samenwerking met andere sectoren. De GGZ zou daarvoor aansluiting moeten zoeken bij onder andere de somatische gezondheidszorg, de huisarts, het maatschappelijk werk, de maatschappelijke opvang, jeugdzorginstellingen, thuiszorg, verzorging- en verpleeghuizen, bedrijfsleven, onderwijs en gemeenten.
- GGZ-aanbieders moeten meer met elkaar concurreren om te komen tot efficiëntere en effectievere hulpverlening. De overheveling van de financiering van het grootste deel van de GGZ naar de zorgverzekeringswet moet daarvoor de weg vrij maken. In de ZVW is het aan de zorgverzekeraars om namens hun klanten goede en betaalbare GGZ in te kopen bij GGZ-aanbieders naar keuze. En het is aan de GGZ-aanbieders om in onderlinge concurrentie contracten met zorgverzekeraars binnen te halen.
Europese context
- Het Nederlandse GGZ-beleid sluit ten dele aan bij de ontwikkelingen in andere Europese landen. In veel landen is sprake van een liberalisering van de gezondheidszorg en van de geestelijke gezondheidszorg als onderdeel daarvan. Daarnaast laten overzichtsstudies zien dat, anders dan in Nederland, in veel landen GGZ-verantwoordelijkheden en –budgetten worden verplaatst naar andere sectoren, zoals huisvesting, de sociale sector, onderwijs en arbeid. In het GGZ-beleid van de EC staat sociale inclusie van mensen met psychische problemen centraal.
Trends:
- De GGZ als sector is steeds minder een afzonderlijk aangrijpingspunt voor het beleid van de rijksoverheid. De GGZ wordt beschouwd als onderdeel van een bredere (gezondheids)zorgsector.
- De organisatie van de GGZ verandert door de nieuwe financieringskaders en het nieuwe beleid. Visies over de consequenties voor de toekomstige organisatie van de GGZ lopen echter uiteen. In de Trendrapportage GGZ 2008 worden vier scenario’s beschreven.
De GGZ als sector is steeds minder een afzonderlijk aangrijpingspunt voor het beleid van de rijksoverheid. De GGZ wordt beschouwd als onderdeel van een bredere (gezondheids)zorgsector.